Universe Of Karnataka
ನಿಮ್ಮ ಜಿಲ್ಲೆ · ನಿಮ್ಮ ಭಾಷೆ · ನಿಮ್ಮ ಮಾಹಿತಿ
📍 ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ 🏛️ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ: ರಾಯಚೂರು

ರಾಯಚೂರು (Raichur)

ಕರ್ನಾಟಕದ 31 ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಲೈವ್ ಆಡಳಿತ, ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು, APMC ಮಾರುಕಟ್ಟೆ & ಸಮಗ್ರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಾಹಿತಿ ದರ್ಶನ
✨ ಹೆಗ್ಗುರುತು: ಮಸ್ಕಿ ಅಶೋಕ ಶಿಲಾಶಾಸನ, ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ, ಶಕ್ತಿನಗರ RTPS, ಗಾಣದಾಳ ಪಂಚಮುಖಿ, ಸೋನಾ ಮಸೂರಿ ಭತ್ತ
👥 ಜನಸಂಖ್ಯೆ
19.2 ಲಕ್ಷ
📏 ವಿಸ್ತೀರ್ಣ
8,442 sq km
🏛️ ಶಾಸಕರು
7 MLAs
🗳️ ಸಂಸದರು
1 MP
🏡 ತಾಲೂಕುಗಳು
7
🌦️

ರಾಯಚೂರು ಲೈವ್ ಹವಾಮಾನ & ಮುನ್ಸೂಚನೆ

KSNDMC & IMD
🚨
IMD NowCast ಅಧಿಕೃತ ಅಲರ್ಟ್
🟢 ಶುಷ್ಕ ವಾತಾವರಣ
3h ಲೈವ್
⛅
34°C
ಬಿಸಿಲಿನ ತಾಪ
📍 ರಾಯಚೂರು (ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕ)
🪭
ಗಾಳಿ ಫ್ಯಾನ್
12 km/h
💧 ಆರ್ದ್ರತೆ
44%
💨 ಗಾಳಿ
12 km/h
☀️ UV ಸೂಚ್ಯಂಕ
9 (ಅತ್ಯಧಿಕ)
🍃 AQI ಗುಣಮಟ್ಟ
60 (ಸಾಧಾರಣ)
📅 ಮುಂದಿನ 5 ದಿನಗಳ IMD ಮುನ್ಸೂಚನೆ (5-Day Outlook)
ನಾಳೆ (Mon)
🌤️
ಭಾಗಶಃ ಮೋಡ
35°C / 27°C
ಮಂಗಳವಾರ (Tue)
☀️
ಸ್ವಚ್ಛ ಬಿಸಿಲು
36°C / 28°C
ಬುಧವಾರ (Wed)
⛅
ಮೋಡ ಕವಿದ ವಾತಾವರಣ
34°C / 26°C
ಗುರುವಾರ (Thu)
🌦️
ಹಗುರ ಮಳೆ ಸಂಭವ
33°C / 26°C
ಶುಕ್ರವಾರ (Fri)
🌤️
ಆಹ್ಲಾದಕರ ತಂಗಾಳಿ
34°C / 27°C
⚡

ಲೈವ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ & ಜಲಾಶಯ

ಲೈವ್ ಸಿಂಕ್
🥇 24k / 22k ಚಿನ್ನದ ಬೆಲೆ
ಇಂದಿನ ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ದರ
⛽ ಪೆಟ್ರೋಲ್ & ಡೀಸೆಲ್ ದರ
ರಾಯಚೂರು ಸ್ಥಳೀಯ ಬೆಲೆ
🌊
ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯ
ಲೈವ್ ಜಲಾಶಯ
ಪ್ರಸ್ತುತ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಮಟ್ಟ
💧 ಪ್ರಸ್ತುತ / ಗರಿಷ್ಠ
96.37 /105.79 TMC
📥 ಒಳಹರಿವು
📤 ಹೊರಹರಿವು
🌾 ರಾಯಚೂರು ಪ್ರಮುಖ APMC ಬೆಳೆಗಳು:
ರಾಯಚೂರು ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯವೂ ಭತ್ತ, ರಾಗಿ, ತೊಗರಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಹತ್ತಿ ಹಾಗೂ ತರಕಾರಿಗಳ ಅಧಿಕೃತ APMC ವಹಿವಾಟು ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
🌊 ಎಲ್ಲಾ 14 ಜಲಾಶಯಗಳು → 🌾 APMC ದರಗಳು →
🏛️ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು (District Officers) ಎಲ್ಲಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು & ವರ್ಗಾವಣೆಗಳು →
👤
ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ (DC)
ಶ್ರೀಮತಿ ಪೂವಿತ ಎಸ್
Deputy Commissioner & District Magistrate
📞 ರಾಯಚೂರು
👮
ಜಿಲ್ಲಾ ಪೊಲೀಸ್ ವರಿಷ್ಠಾಧಿಕಾರಿ (SP)
ಶ್ರೀ ಅರುಣಾಗ್ಷು ಗಿರಿ
Superintendent of Police (IPS)
📞 ರಾಯಚೂರು
🏢
ಜಿ.ಪಂ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ (CEO)
ಶ್ರೀ ಈಶ್ವರ್ ಕುಮಾರ್ ಕಾಂದೂ
Chief Executive Officer, Zilla Panchayat
📞 ರಾಯಚೂರು
🏛️ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಸಕರು (7 MLAs) ಎಲ್ಲಾ 224 ಶಾಸಕರು →
🏛️ ರಾಯಚೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ST
INC
Basanagouda Daddal
👤
Basanagouda Daddal
ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು (MLA)
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (INC)
ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ: AC #53 ವಿಜೇತ ಮತಗಳು: 89,140
🏛️ ರಾಯಚೂರು
BJP
ಡಾ. Shivaraj ಪಾಟೀಲ್
👤
ಡಾ. Shivaraj ಪಾಟೀಲ್
ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು (MLA)
ಬಿಜೆಪಿ (BJP)
ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ: AC #54 ವಿಜೇತ ಮತಗಳು: 69,655
🏛️ ಮಾನ್ವಿ ST
INC
ಜಿ. Hampayya Nayak
👤
ಜಿ. Hampayya Nayak
ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು (MLA)
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (INC)
ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ: AC #55 ವಿಜೇತ ಮತಗಳು: 66,922
🏛️ ದೇವದುರ್ಗ ST
JD(S)
Karemma
👤
Karemma
ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು (MLA)
ಜೆಡಿಎಸ್ (JD-S)
ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ: AC #56 ವಿಜೇತ ಮತಗಳು: 99,544
🏛️ ಲಿಂಗಸುಗೂರು SC
BJP
Manappa ಡಿ. Vajjal
👤
Manappa ಡಿ. Vajjal
ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು (MLA)
ಬಿಜೆಪಿ (BJP)
ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ: AC #57 ವಿಜೇತ ಮತಗಳು: 58,769
🏛️ ಸಿಂಧನೂರು
INC
Hampanagouda Badarli
👤
Hampanagouda Badarli
ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು (MLA)
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (INC)
ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ: AC #58 ವಿಜೇತ ಮತಗಳು: 73,645
🏛️ ಮಸ್ಕಿ ST
INC
Basan Gouda Turvihal
👤
Basan Gouda Turvihal
ವಿಧಾನಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು (MLA)
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (INC)
ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಖ್ಯೆ: AC #59 ವಿಜೇತ ಮತಗಳು: 79,566
🗳️ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲೋಕಸಭಾ ಸಂಸದರು (1 MP)
🗳️ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ: ರಾಯಚೂರು
INC
ಜಿ. ಕುಮಾರ ನಾಯಕ್
👤
ಜಿ. ಕುಮಾರ ನಾಯಕ್
ಲೋಕಸಭಾ ಸಂಸದರು (MP)
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (INC)
ಲೋಕಸಭಾ ಸಂಖ್ಯೆ: PC #6 18ನೇ ಲೋಕಸಭೆ ಸದಸ್ಯರು
🌾 ರಾಯಚೂರು APMC ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ದರಗಳು (15 ಸರಕುಗಳು) ಸಂಪೂರ್ಣ APMC ಪಟ್ಟಿ →
ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನ / ಬೆಳೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕನಿಷ್ಠ (₹) ಗರಿಷ್ಠ (₹) ಮಾದರಿ ದರ (₹) ಬದಲಾವಣೆ
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ ARSIKERE ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ BASAVAKALYANA ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ BASAVAKALYANA ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ BENGALURU ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ BIDAR ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ GADAG ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ HASSAN ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ HAVERI ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ HUBBALLI ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ HUNGUND ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ JAMKANDI ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ JEVARGI ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ KALABURAGI ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ LAXMESHWAR ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌾 ಕೃಷಿ ಬೆಳೆ LAXMESHWAR ₹1,800 ₹2,500 ₹2,200 +1.5%
🌊 ಪ್ರಮುಖ ಜಲಾಶಯ & ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ (ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯ) ಎಲ್ಲಾ 14 ಡ್ಯಾಂಗಳು →
ತುಂಗಭದ್ರಾ ಜಲಾಶಯ (Tungabhadra Dam)
ಪ್ರಸ್ತುತ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ: 96.37 TMC / 105.79 TMC
91.1%
ಒಳಹರಿವು: 11,574 cusecs · ಹೊರಹರಿವು: 44 cusecs
🏡 ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು (7)
📍 ರಾಯಚೂರು
📍 ಸಿಂಧನೂರು
📍 ಮಾನ್ವಿ
📍 ಲಿಂಗಸುಗೂರು
📍 ದೇವದುರ್ಗ
📍 ಮಸ್ಕಿ
📍 ಸಿರವಾರ

📖 ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಮಗ್ರ ಇತಿಹಾಸ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ & ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ದರ್ಶನ

ಸಮಗ್ರ ಕೈಪಿಡಿ & ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ

ಕೃಷ್ಣೆ-ತುಂಗಭದ್ರೆಯರ ಸಂಗಮದ ಸುವರ್ಣ ಭೂಮಿ

ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಎರಡು ಮಹಾನ್ ಪುಣ್ಯ ನದಿಗಳಾದ ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಗಳು ಜೊತೆಯಾಗಿ ಹರಿದು ಬಂದು ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ ಅತಿ ಫಲವತ್ತಾದ ನಡುಗಡ್ಡೆಯೇ ‘ರಾಯಚೂರು ದೋಆಬ್’ (Raichur Doab). ಇತಿಹಾಸದುದ್ದಕ್ಕೂ ಈ ಮಣ್ಣನ್ನು ಪಡೆಯಲು ದಕ್ಷಿಣದ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರದ ಬಹಮನಿ ಸುಲ್ತಾನರ ನಡುವೆ ರಕ್ತಸಿಕ್ತ ಯುದ್ಧಗಳೇ ನಡೆದುಹೋದವು. ಇಂತಹ ರಾಯಚೂರು ಕೇವಲ ಕದನಗಳ ಭೂಮಿಯಲ್ಲ; ನಾಡಿಗೆಲ್ಲ ವಿದ್ಯುತ್ ಬೆಳಕು ನೀಡುವ ಶಕ್ತಿಕೇಂದ್ರ, ಭೂಮಿಯ ಆಳದಿಂದ ಅಪರೂಪದ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುವ ಗಣಿ ನಗರಿ ಹಾಗೂ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನ ಹೆಸರನ್ನೇ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ದೃಢಪಡಿಸಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ತಾಣ.

ಬಿಸಿಲಿನ ನಾಡೆಂದೇ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದರೂ, ಎರಡು ನದಿಗಳ ಕಾಲುವೆಗಳ ಹಸಿರಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುವ ರಾಯಚೂರು ತನ್ನ ಒಡಲಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಜನಪದ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಚೈತನ್ಯವನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದೆ.

ಮಸ್ಕಿಯ ಶಿಲಾಶಾಸನ: ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನ ಹೆಸರನ್ನು ಸಾರಿದ ಮಹಾ ತಿರುವು

ವಿಶ್ವ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲಿಂಗಸುಗೂರು ಬಳಿಯಿರುವ ‘ಮಸ್ಕಿ’ (ಪ್ರಾಚೀನ ಮಾಸ್ಕಿ) ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಸ್ಥಾನ ಅಪ್ರತಿಮ.

1915 ರವರೆಗೆ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ದೊರೆತ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಮೌರ್ಯ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯನ್ನು ಕೇವಲ "ದೇವನಾಂಪಿಯ ಪಿಯದಸಿ" (ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದವನು) ಎಂದಷ್ಟೇ ಕರೆಯಲಾಗಿತ್ತು. ಆ 'ದೇವನಾಂಪಿಯ' ಯಾರೆಂಬ ಗೊಂದಲ ಇತಿಹಾಸಕಾರರಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದರೆ 1915 ರಲ್ಲಿ ಸಿ. ಬೀಡನ್ ಎಂಬ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಮಸ್ಕಿಯ ಸಣ್ಣ ಗುಹೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಅಶೋಕನ ಶಿಲಾಶಾಸನವನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು. ಆ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ‘ದೇವನಾಂಪಿಯಸ ಅಸೋಕಸ’ (ದೇವನಾಂಪಿಯ ಅಶೋಕ) ಎಂದು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬರೆಯಲಾಗಿತ್ತು! ಆ ಮೂಲಕ ಇಡೀ ಭಾರತವನ್ನು ಆಳಿದ ಆ ಮಹಾನ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಶೋಕನೇ ಎಂಬುದು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾಬೀತಾಯಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಮಸ್ಕಿಯ ಆ ಬಂಡೆ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕೊಂಡಿ.

ರಾಯಚೂರು ಕಾಳಗ ಮತ್ತು ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆಯ ಗರ್ಜನೆ

ರಾಯಚೂರಿನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಬೃಹತ್ ಕೋಟೆ ವಿಜಯನಗರದ ಸುವರ್ಣಯುಗದ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

1520 ರ ರಾಯಚೂರು ಯುದ್ಧ: ವಿಜಯನಗರದ ಮಹಾನ್ ಸಾಮ್ರಾಟ್ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ ಹಾಗೂ ಬಿಜಾಪುರದ ಇಸ್ಮಾಯಿಲ್ ಆದಿಲ್ ಶಾ ನಡುವೆ 1520 ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಯಚೂರು ಕಾಳಗ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯನು ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಬಂದೂಕುಧಾರಿಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಈ ಭದ್ರಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಗಡಿಯನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿದನು.

ಕೋಟೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ: ರಾಯಚೂರು ಕೋಟೆಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ಗಾರೆ ಅಥವಾ ಸಿಮೆಂಟ್ ಬಳಸದೆ, ಕೇವಲ ಬೃಹತ್ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಇಂಟರ್ಲಾಕ್ ಮಾಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಶಾಸನಗಳು ಕಾಕತೀಯ ದೊರೆ ರುದ್ರದೇವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ.

ಏಕ್ ಮಿನಾರ್ ಮಸೀದಿ: ಕೋಟೆಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿರುವ 65 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ‘ಏಕ್ ಮಿನಾರ್ ಕಿ ಮಸ್ಜಿದ್’ ಬಹಮನಿ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸುಂದರ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಒಂಟಿ ಮಿನಾರಿನ ಮೇಲಿಂದ ಇಡೀ ನಗರದ ವಿಹಂಗಮ ನೋಟ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಹಟ್ಟಿ ಗಣಿಯ ಭೂಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಶೋಧ

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಶುದ್ಧ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಿ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಏಕೈಕ ಸಕ್ರಿಯ ಗಣಿ ಇರುವುದು ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಲಿಂಗಸುಗೂರು ಸಮೀಪದ ‘ಹಟ್ಟಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿ’ಯಲ್ಲಿ (Hutti Gold Mines).

ಇಲ್ಲಿನ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಅಶೋಕನ ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಪುರಾತತ್ವ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕ ಯಂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ, ಇಂದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ 'ಹಟ್ಟಿ ಗೋಲ್ಡ್ ಮೈನ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಮೂಲಕ ನೂರಾರು ಮೀಟರ್ ಆಳದ ಭೂಗರ್ಭದಿಂದ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಟನ್ಗಟ್ಟಲೆ ಶುದ್ಧ ಚಿನ್ನವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಭದ್ರ ಅಡಿಪಾಯ.

ನಾಡಿಗೆಲ್ಲ ಬೆಳಕು ಕೊಡುವ ಶಕ್ತಿನಗರ ಮತ್ತು ಯರಮರಸ್

ಕರ್ನಾಟಕದ ಮನೆ-ಮನಗಳಲ್ಲಿ ಉರಿಯುವ ವಿದ್ಯುತ್ ದೀಪಗಳ ಹಿಂದೆ ರಾಯಚೂರಿನ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲಿನ ಶಾಖವಿದೆ. ರಾಯಚೂರನ್ನು ‘ಕರ್ನಾಟಕದ ಶಾಖೋತ್ಪನ್ನ ರಾಜಧಾನಿ’ ಅಥವಾ ‘ವಿದ್ಯುತ್ ನಗರಿ’ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆರ್ಟಿಪಿಎಸ್ ಶಕ್ತಿನಗರ (RTPS): ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ತಟದಲ್ಲಿರುವ ಶಕ್ತಿನಗರದ ರಾಯಚೂರು ಶಾಖೋತ್ಪನ್ನ ವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಂದ್ರವು ರಾಜ್ಯದ ವಿದ್ಯುತ್ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಬೆನ್ನೆಲುಬು. ಬೃಹತ್ ತಂಪಾಗಿಸುವ ಗೋಪುರಗಳಿಂದ (Cooling Towers) ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಬಿಳಿ ಹೊಗೆ ಮತ್ತು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲನ್ನು ಉರಿಸಿ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಸಾವಿರಾರು ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ನಾಡಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಶಕ್ತಿ ತುಂಬಿದೆ.

ವೈಟಿಪಿಎಸ್ ಯರಮರಸ್ (YTPS): ಯರಮರಸ್ ಬಳಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುವ 1600 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸೂಪರ್ ಕ್ರಿಟಿಕಲ್ ಥರ್ಮಲ್ ಪವರ್ ಪ್ಲಾಂಟ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

ಭಕ್ತಿಯ ತಪೋಭೂಮಿ: ಗಾಣದಾಳ ಪಂಚಮುಖಿ ಮತ್ತು ಬಿಚಾಲಿ

ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯು ದ್ವೈತ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಆರಾಧಕರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ತಾಣ.

ಗಾಣದಾಳ ಪಂಚಮುಖಿ ಆಂಜನೇಯ: ಮಂತ್ರಾಲಯದ ಸಮೀಪವಿರುವ ಗಾಣದಾಳ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಗುರು ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಬರೋಬ್ಬರಿ 12 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದ್ದರು. ಆಗ ಅವರ ಭಕ್ತಿಗೆ ಮೆಚ್ಚಿ ಹನುಮಂತನು ಹಯಗ್ರೀವ, ನರಸಿಂಹ, ಗರುಡ, ವರಾಹ ಮತ್ತು ವಾನರ ಮುಖಗಳುಳ್ಳ ‘ಪಂಚಮುಖಿ ಆಂಜನೇಯ’ನಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನೆಂಬ ಪ್ರತೀತಿ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕಲ್ಲಿನ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಶಾಂತ ವಾತಾವರಣ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಪರಮ ಶಾಂತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಬಿಚಾಲಿ ಜಪದಕಟ್ಟಿ: ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಯ ತಟದಲ್ಲಿರುವ ಬಿಚಾಲಿಯು ರಾಯರ ಪರಮ ಶಿಷ್ಯರಾದ ಶ್ರೀ ಅಪ್ಪಣ್ಣಾಚಾರ್ಯರ ಜನ್ಮಸ್ಥಳ. ರಾಯರು ಮತ್ತು ಅಪ್ಪಣ್ಣಾಚಾರ್ಯರು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಜಪದಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ನದಿಯ ತಂಪಾದ ತಂಗಾಳಿ ಇಂದಿಗೂ ಧ್ಯಾನಸ್ಥ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ದಿವ್ಯ ಅನುಭವ ತರುತ್ತದೆ.

ಬಿಳಿ ಬಂಗಾರ ಮತ್ತು ಸೋನಾ ಮಸೂರಿಯ ಸುವಾಸನೆ

ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ತುಂಗಭದ್ರಾ ಕಾಲುವೆಗಳ ಜಾಲವು ರಾಯಚೂರನ್ನು ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿಸಿದೆ.

ಸೋನಾ ಮಸೂರಿ ಭತ್ತ: ಸಿಂಧನೂರು ಮತ್ತು ಮಾನ್ವಿ ತಾಲೂಕುಗಳು ಭತ್ತದ ಬೆಳೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ. ಸಿಂಧನೂರನ್ನು ‘ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಟ್ರ್ಯಾಕ್ಟರ್ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ತಾಲೂಕು’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಸೋನಾ ಮಸೂರಿ ಅಕ್ಕಿಯು ತನ್ನ ಸುವಾಸನೆ ಮತ್ತು ಮೃದುತ್ವಕ್ಕೆ ದೇಶ-ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಬೇಡಿಕೆ ಹೊಂದಿದೆ.

ಹತ್ತಿಯ ಸಂತೆ (ಬಿಳಿ ಬಂಗಾರ): ರಾಯಚೂರು ನಗರವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಹತ್ತಿ (Cotton) ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಹತ್ತಿಯ ಜಿನ್ನಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ರೆಸ್ಸಿಂಗ್ ಮಿಲ್ಗಳು ರಾಯಚೂರಿನ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಚುರುಕಾಗಿರಿಸಿವೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಶೇಂಗಾ ಮತ್ತು ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲೂ ರಾಯಚೂರು ಎಪಿಎಂಸಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ.

ಹೊಸ ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ರಾಯಚೂರು: ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಮತ್ತು ನವ ಆಶಯಗಳು

ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯು ಇಂದು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ:

ಯರಮರಸ್ ಗ್ರೀನ್ಫೀಲ್ಡ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ: ರಾಯಚೂರು ನಗರದ ಸಮೀಪವಿರುವ ಯರಮರಸ್ನಲ್ಲಿ ಸುಸಜ್ಜಿತ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಕಾಮಗಾರಿ ವೇಗ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡರೆ ಹೈದರಾಬಾದ್ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನಂತಹ ಮಹಾನಗರಗಳಿಗೆ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ ಸಿಗಲಿದೆ.

ಏಮ್ಸ್ (AIIMS) ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಕ್ರಾಂತಿ: ರಾಯಚೂರಿನಲ್ಲಿ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (AIIMS) ಸ್ಥಾಪನೆಗಾಗಿ ಇಡೀ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ನಿರಂತರ ಜನಪರ ಚಳವಳಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜಾಗೃತ ಮನಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ರಿಮ್ಸ್ (RIMS) ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾಲೇಜು ಈಗಾಗಲೇ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನರಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.

ರೊಟ್ಟಿ, ಮಂಡಕ್ಕಿ ಮಿರ್ಚಿ ಮತ್ತು ಖಾರ ಸಾರಿನ ಸೊಬಗು

ರಾಯಚೂರಿನ ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜವಾರಿ ಖಾರ ಹಾಗೂ ಆಂಧ್ರದ ಮಸಾಲೆಗಳ ಅದ್ಭುತ ರುಚಿಯಿದೆ.

ಮಂಡಕ್ಕಿ ಒಗ್ಗರಣೆ ಮತ್ತು ಮಿರ್ಚಿ ಬಜ್ಜಿ: ಸಂಜೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ರಾಯಚೂರಿನ ಯಾವುದೇ ಬೀದಿಗೆ ಹೋದರೂ ದೊಡ್ಡ ಬಾಣಲೆಯಲ್ಲಿ ಕರಿಯುವ ಬಿಸಿಬಿಸಿ ಮಿರ್ಚಿ ಹಾಗೂ ಗರಿಗರಿ ಮಂಡಕ್ಕಿ ಒಗ್ಗರಣೆಯ (ಸುಸ್ಲಾ) ಘಮಲು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.

ಕಡಕ್ ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಗಟ್ಟಿ ಮೊಸರು: ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿಯ ಜೊತೆಗೆ ತೊಗರಿ ಕಾಳಿನ ಪಲ್ಯ, ಗುರೆಳ್ಳು ಪುಡಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ಕೆಂಪು ಚಟ್ನಿ ಹಾಗೂ ತಾಜಾ ಬೆಣ್ಣೆ ಇಲ್ಲಿನ ಮನೆಮನೆಗಳ ಪ್ರೀತಿಯ ಊಟ.

ಸಿಂಧನೂರು ಮತ್ತು ಮಾನ್ವಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ನಾಟಿಕೋಳಿ ಸಾರು ಹಾಗೂ ತುಂಗಭದ್ರೆಯ ತಾಜಾ ಮೀನಿನ ಖಾದ್ಯಗಳು ಊಟದ ರುಚಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ.

ತಲುಪುವ ಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸದ ಅನುಭವ

ರಾಯಚೂರು ಪ್ರಮುಖ ರೈಲ್ವೆ ಜಂಕ್ಷನ್ ಆಗಿದ್ದು, ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಭಾರತವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಮುಖ್ಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿದೆ.

ರೈಲು ಮಾರ್ಗ: ರಾಯಚೂರು ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣವು ಮುಂಬೈ-ಚೆನ್ನೈ ಹಾಗೂ ಬೆಂಗಳೂರು-ನವದೆಹಲಿ ಮುಖ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ಲೈನ್ನಲ್ಲಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರು, ಮುಂಬೈ, ಚೆನ್ನೈ, ಹೈದರಾಬಾದ್, ಅಹಮದಾಬಾದ್ ಮತ್ತು ತಿರುಪತಿಗೆ ದಿನನಿತ್ಯ ನೂರಾರು ಸೂಪರ್ಫಾಸ್ಟ್ ರೈಲುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ.

ರಸ್ತೆ ಮಾರ್ಗ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ 150 ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು ರಾಯಚೂರನ್ನು ಕಲಬುರಗಿ (140 ಕಿ.ಮೀ), ಬಳ್ಳಾರಿ (150 ಕಿ.ಮೀ), ಹೈದರಾಬಾದ್ (210 ಕಿ.ಮೀ) ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ (420 ಕಿ.ಮೀ) ಬೆಸೆಯುತ್ತವೆ.

ವಿಮಾನ ಸಂಪರ್ಕ: ಹತ್ತಿರದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವೆಂದರೆ ಹೈದರಾಬಾದ್ನ ರಾಜೀವ್ ಗಾಂಧಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (ಸುಮಾರು 190 ಕಿ.ಮೀ) ಹಾಗೂ ಬಳ್ಳಾರಿಯ ಜಿಂದಾಲ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (ಸುಮಾರು 140 ಕಿ.ಮೀ).

ಅಕ್ಟೋಬರ್ನಿಂದ ಫೆಬ್ರವರಿ ತಿಂಗಳು ರಾಯಚೂರಿನ ಕೋಟೆಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸಲು, ಪಂಚಮುಖಿ ಬೆಟ್ಟದ ಪ್ರಶಾಂತತೆಯನ್ನು ಸವಿಯಲು ಹಾಗೂ ಕೃಷ್ಣೆ-ತುಂಗಭದ್ರೆಯರ ಹಸಿರಿನ ಸಿರಿ ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲು ಅತ್ಯಂತ ಆಹ್ಲಾದಕರ ಸಮಯ.